آمار صادرات غیرنفتی واقعی نیست و پیامدهای حضور مدیران بازنشسته در پتروشیمی خلیج فارس از دیگر عناوین روزنامه های امروز بود.
کد خبر: ۹۲۴۷۲
تاریخ انتشار: ۴۱ : ۰۹ - ۲۶ اسفند ۱۳۹۷

به گزارش تیترشهر؛ پدرام سلطانی، نایب رئیس اتاق بازرگانی ایران، گفت: ‌تحلیل وضعیت بازگشت ارز حاصل از صادرات به کشور، توجه به چند نکته را می‌طلبد. نکته نخست این است که با توجه به افزایش سریع و بالغ بر ۲۰۰‌ درصدی نرخ ارز، بسیاری از کالاهای صادراتی ایران که نرخ جهانی نداشتند و صرفاً به شکل منطقه‌ای و در مذاکره میان خریدار و فروشنده قیمت‌گذاری می‌شدند، کاهش قیمت را تجربه کردند.

این در حالی است که در سامانه گمرکی نرخ این کالاها و محصولات، متناسب با کاهش نرخ صادراتی در زمان مقتضی اصلاح نشد. بنابراین آماری که از صادرات کشور منتشر می‌شود مبالغه‌آمیز است یا به تعبیر درست‌تر، منطبق با واقعیات دریافت ارز توسط صادرکنندگان نیست.

پس بخشی از این تناقض به مابه‌التفاوت نرخ درج‌شده روی اظهارنامه و مبلغ واقعی وصول‌شده توسط صادرکنندگان بازمی‌گردد. نکته دوم این است که مقررات وضع شده بر صادرات در ماه‌های ابتدایی سال و بخشنامه‌هایی نظیر پیمان‌سپاری ارزی و ضرورت بازگشت ارز با نرخ ۴,۲۰۰ تومان (در پنج ماه نخست سال)، شرایط برای سوءاستفاده برخی افراد از کارت‌های بازرگانی اجاره‌ای به حداکثر رسانید. زیرا در شرایطی که برخی صادرکنندگان از ادامه فعالیت خود امتناع کردند، همچنان تقاضا برای کالای ایرانی وجود داشت.

در چنین شرایطی کارت‌های بازرگانی اجاره‌ای فعال شدند و با توجه به اینکه دارندگان این کارت‌ها از ابتدا هم نیت بازگرداندن ارز به نیما و فروش آن به قیمت تعیینی را نداشتند، بخشی از ارز صادرات هم به این شیوه به ارز غیرقابل بازگشت به سامانه تبدیل شد. البته بسیاری از این افراد هم ارزشان را به کشور بازگرداندند، اما نه در قالب سامانه نیما؛ بلکه این ارز را به صرافان فروختند و ریال آن را دریافت کردند.

نکته سوم، شرکت‌هایی بودند که صادرات خود را به عراق و افغانستان به‌صورت ریالی انجام دادند. با توجه به اینکه تا ۱۶ مرداد و به قرائتی دیگر تا ۲۱ مهر این دو مقصد صادراتی از بازگشت ارز معاف بودند و صادرات ریالی جنبه قانونی داشت، بخش اعظمی از ارز صادراتی که تا آن تاریخ به این دو کشور انجام شده هم به موجب بخشنامه‌های خود دولت الزامی برای بازگشت به سامانه نیما نداشتند و این رقم هم باید از مبلغ کل صادرات کشور کسر شود.

حال اگر میزان این سه بخش از صادرات را از آمار کل فروش کالا به سایر کشورها کسر کنیم، مانده ارز صادراتی که مابه‌التفاوت ارز واردشده به سامانه نیما و کل صادرات کشور است، عدد بسیار پایین‌تری می‌شود. ضمناً بخشی از این ارز هم در قالب «واردات در مقابل صادرات» به کشور بازگشته و چون نیازی به معامله آن در سامانه نیما وجود نداشته بین صادرکننده و واردکننده مراوده شده است.

مشخصاً این بخش در دو سه ماه اخیر رشد چشمگیری داشته و به‌نظر می‌رسد تا پایان سال از دومیلیارد دلار هم عبور کند. پس این هم نکته چهارمی است که باید به آن توجه داشت و آن را از مبلغ کل صادرات کسر کرد. درنهایت کسانی هم هستند که به جهت تحریم و مشکلات ناشی از آن نتوانسته‌اند مبالغ مورد وصول خود را دریافت کنند. مثلاً ارز آنها در مقاصد صادراتی مسدود شده و امکان بازگشت آن حتی از طریق حواله وجود ندارد.

همچنین برخی صادرکنندگان با خریداران به مشکلاتی برمی‌خورند، چراکه متاسفانه تجارت خارجی ایران از اعتبارات اسنادی به تجارت امانی تبدیل شده است. در این میان برخی خریداران کالاهای ایرانی هم شرکت‌هایی از آب درمی‌آیند که کلاهبردار، سوءاستفاده‌کننده و بدحساب هستند. پس عده‌ای از تجار هم در گیرودار وصول مبالغ ارزی خود مانده‌اند.

متاسفانه در گزارش‌هایی که بانک مرکزی منتشر و مسئولان به آن استناد می‌کنند، به این موارد و استثنائات اشاره‌ای نمی‌شود. اگر اینها کنار گذاشته شود، متوجه می‌شویم ارزی که به سامانه نیما بازنمی‌گردد آن‌گونه که ادعا می‌شود چشمگیر نیست. این را هم باید بگویم که بسیاری از صادرکنندگان به‌صورت مرتب ارز خود را به سامانه نیما عرضه می‌کنند، اما با نرخی که برای فروش ارز ارائه می‌کنند، مشتری نمی‌یابند.

به‌شخصه صادرکنندگان زیادی را سراغ دارم که روزانه مبالغی را به سامانه وارد می‌کنند، اما در سامانه تقاضایی برای نرخی که اعلام کرده‌اند ثبت نمی‌شود. اگر جانب انصاف را رعایت کنیم و مواردی که به آن اشاره شد را کنار بگذاریم، فاصله بین ارز واردشده به سامانه نیما و حجم کل صادرات که از سوی مسئولان ادعا می‌شود به عدد بسیار پایین‌تری می‌رسد که با یک سیاست ارزی درست همین شکاف هم کاهش جدی پیدا می‌کند.

مهم‌ترین نقدی که به سامانه نیما وجود دارد، دستکاری نرخ ارز در آن است. یعنی با دستوری که به شرکت‌های پتروشیمی و بخشی از فعالان بخش عمومی داده شده، آنها ارز خود را با نرخی که دولت تعیین می‌کند، در سامانه به ثبت می‌رسانند. درعوض دولت هم گاز و خوراک آنها را به همان قیمت با آنها حساب می‌کند که درعمل یک معامله منصفانه است.

گرچه ما معتقدیم همین ارز به قیمت مصنوعی پایین هم عدم‌شفافیت و در بخش‌هایی فساد به وجود آورده است، ولی حداقل برای واحدهای پتروشیمی، چون خوراک خود را با همان نرخ تامین می‌کنند، در ظاهر عمل منصفانه‌ای به‌نظر می‌رسد.

اگر این دستکاری که با حجم واردات ارز پتروشیمی به نیما انجام می‌شود از سامانه حذف شود، شرایطی به‌وجود می‌آید که نرخ در این سامانه بر اساس عرضه واقعی تعیین شود و در حاشیه بازار حرکت کند.در چنین حالتی قطع به یقین فروش ارز صادراتی سامانه نیما افزایش قابل‌توجهی می‌یابد و شکاف موجود به حداقل ممکن می‌رسد.

بانک مرکزی باید کمک کند سامانه نیما در قیمت‌گذاری ارز رقابتی و شفاف شود؛ آنگاه بخش اعظمی از این مشکلات که در ماه‌های اخیر شاهد آن بودیم از بین می‌رود. از زمستان سال ۹۶ هم‌پای افزایش نرخ تورم قیمت تمام‌شده کالای صادراتی افزایش یافته و به گواه آمار رسمی کشور، تا پایان آبان امسال تورم نقطه به نقطه کالای صادراتی به ۵/۱۱۸‌ درصد رسیده است.

اکنون که در روزهای پایانی اسفند بسر می‌بریم، اگر تفاوت نرخ تورم صادراتی پایان آبان را با شرایط کنونی بسنجیم، قطعاً این نرخ بیشتر هم می‌شود. علاوه بر آن متاسفانه هزینه نقل و انتقال پول و حمل‌ونقل بین‌المللی هم افزایش قابل‌توجهی پیدا کرده و از طرف دیگر نرخ کالای ایرانی در بسیاری اقلام روند نزولی داشته است.

بنابراین صادرکننده نمی‌تواند ارز خود را با نرخ یارانه‌ای ۸۰۰۰ یا ۹,۰۰۰ تومان عرضه کند. اگر بانک مرکزی و دولت نگاه اصولی و واقع‌بینانه‌ای به صادرات کشور داشته باشند، شرایط برای عرضه بیشتر ارز صادراتی، فعالیت گسترده‌تر صادرکنندگان و بازگشت بیشتر ارز به کشور به‌وجود می‌آید.

اذعان رئیس کل بانک مرکزی مبنی بر اشتباه دولت در پرداخت ارز ۴۲۰۰ تومانی و تالی فاسدهای این سیاست را می‌توان به فال‌نیک گرفت. زیرا زمینه را برای پذیرش اشتباهات توسط دولت فراهم می‌کند. دولت با سیاست پرداخت ارز یارانه‌ای در واقع ذخایر ارزی خود را به باد داد و امکان سوءاستفاده از ارز دولتی را دو چندان کرد. با اجرای چنین سیاستی بود که شفافیت تجاری و اقتصادی به حداقل خود رسید.

روند رشد نرخ تورم هم گویای آن است که نرخ کالاهایی که با ارز ۴۲۰۰ تومانی وارد شدند، به‌رغم عدم تغییر نرخ ارز، از ابتدای سال تا پایان بهمن بیش از ۴۰‌ درصد افزایش پیدا کرده است. بنابراین تمامی برون‌دادهای این سیاست روی این نکته اجماع دارند که چنین سیاستی اشتباه بوده و نباید ادامه پیدا کند.

با این حال در سال آینده با تشدید تحریم‌های آمریکا و فشاری که روی خرید نفت از ایران گذاشته خواهد شد، امکان ورود به تنگناهای بیشتر بالاست. قطعاً آمریکا به‌دنبال این است که صادرات نفت ایران را به حداقل ممکن برساند. در این صورت امکان دارد ورود ارز به چرخه اقتصادی کشور کاهش بیشتری یابد.

این شرایط تخصیص بهینه و مصرف درست دلار حاصل از فروش نفت را بسیار مهم و حیاتی می کند. «نرخ» مهم‌ترین متغیری است که می‌تواند به بانک مرکزی در تخصیص بهینه کمک کند. مادامی که یارانه در ارز باشد، تقاضای غیرواقعی، سودجویانه، فرصت‌طلبانه و فسادآور وجود خواهد داشت.

من فکر می‌کنم مشکلات ناشی از تحریم و آثار رکود تورمی بر بنگاه‌های اقتصادی تقریباً بر همگان آشکار است و بیان آنها تکرار مکررات می‌شود. طبیعی است که تحریم موجب سخت‌ترشدن واردات و گران‌ترشدن آن شده است. در کنار آن شاهد آثار فزاینده این شرایط بر صادرات اعم از کاهش نرخ صادراتی کالاهای ایرانی، افزایش هزینه‌های مربوطه در بخش حمل‌ونقل و بیمه هم هستیم. فضای فرصت‌طلبی و سوءاستفاده برای متعاملان با ما در این زمان بیش از پیش به چشم می‌خورد.

اکنون فروشندگان کالا به ایران سعی دارند به گران‌ترین قیمت و سخت‌ترین شرایط کالا را به ما بفروشند و از طرف دیگر واردکنندگان کالاهای ایرانی هم معمولاً پایین‌ترین قیمت خرید و شرایطی آسانی را برای خرید محصولات ما در نظر می‌گیرند، زیرا دریافته‌اند که ما چاره‌ای جز معامله با آنها نداریم. اما این پایان ماجرا نیست؛ مشکلات وارداتی باعث شده تا کمبود مواد اولیه به شکل تدریجی بر صنایع ایران فشار بگذارد و بنگاه‌های تولیدی در تنگنای تامین مواد اولیه قرار بگیرند. به همین واسطه شاهد روند نزولی تولید و تحمیل هزینه‌های گزاف برای ادامه فعالیت صنایع مولد هستیم. شرایطی که معنایی جز رکود ندارد و در شرایط رکودی بالطبع قدرت خرید مصرف‌کننده هم کاهش می‌یابد.

همه این عوامل دست به دست هم داده‌اند تا بازار داخلی هم چندان برای تولید، مهیا و توام با فرصت و خوش‌بینی نباشد. مواردی که به آنها اشاره شد، علاوه بر تولید، در پس خود دست‌اندازی در مسیر واردات و صادرات هم به حساب می‌آیند. با توجه به گران‌شدن هزینه‌های تمام‌شده، انقباض اقتصاد کشور و همچنین سیاست انقباضی دولت (به‌عنوان بزرگ‌ترین خریدار خدمات) در بودجه موجب شده بخش خدمات هم در آستانه شرایط رکودی قرار گیرد.

اتفاقاتی که در سال ۹۷ رخ داده، می‌تواند در سال ۹۸ تکرار و تشدید شود و برای بنگاه‌های تولیدی چاره‌ای جز روی‌آوری به تعدیل نیروی کار نگذارد. ماه‌هاست که امکان پرداخت حقوق و هزینه‌های جاری برای بعضی از بنگاه‌ها فراهم نیست و این امر می‌تواند به‌زودی منجر به کاهش و حتی توقف تولید آنها شود. ناتوانی از پرداخت بدهی به سیستم بانکی و سایر طلبکاران و احیاناً قرارگرفتن در آستانه ورشکستگی از جمله معضلاتی هستند که تحریم همراه با رکود تورمی، برای بنگاه‌های اقتصادی و فعالان بخش خصوصی به بار آورده است.

منبع:روزنامه آرمان

نام:
ایمیل:
* نظر:
اخبار خودرو
ماجرای پرایدهای 28 میلیون تومانی چه بود؟

ماجرای پرایدهای 28 میلیون تومانی چه بود؟

بر اساس گزارش ها تولید و فروش خودروی پراید در شهریور ماه سال جاری افزایش یافته است. خودروسازی سایپا با نزدیک شدن به ماه های پایانی سال و به اتمام رسیدن مهلت تولید خودروی پراید، تولید این خودرو را 23.5 درصد افزایش داده و از 14 هزار 199 دستگاه در مردادماه به 17 هزار و 539 دستگاه در شهریورماه رسانده است.
تست و بررسی ام جی HS مدل 2019

تست و بررسی ام جی HS مدل 2019

ام جی HS یک شاس بلند ترکیبی متوسط است که به عنوان رقیب ارزان‌قیمت محصولاتی همچون نیسان قشقایی ، پژو 3008 و اشکودا کاروک وارد بازار شده است.
افزایش 38 درصدی خرید موتورسیکلت

افزایش 38 درصدی خرید موتورسیکلت

با توجه به آمار مراکز شماره گذاری کشور در سال جاری نقل و انتقال موتور ۳۸ درصد افزایش یافته و میزان شماره گذاری موتورسیکلت های نو شماره نیز ۳۵ درصد رشد را تجربه کرده است.
تعمیر خودروهای لوکس در کشورهای همسایه

تعمیر خودروهای لوکس در کشورهای همسایه

فعالان بازار لوازم یدکی خودرو از مدت ها پیش درباره کمبود لوازم یدکی خودروهای خارجی بعد از تحریم ها هشدار داده بودند. اکنون که موجودی انبارهای لوازم یدکی روبه اتمام است، صحبت از تعمیر خودروها در خارج از کشور به میان آمده است.
سلامت
سفره‌های رنگارنگ باعث سوء هاضمه می‌شود

سفره‌های رنگارنگ باعث سوء هاضمه می‌شود

عضو هیات علمی دانشکده طب سنتی دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی گفت: تنوع غذاهای مختلف در یک وعده غذایی باعث اختلال هضم و فساد غذا در معده می‌شود و مردم باید سفره‌های غذایی را سالم و ساده کنند و مملو از غذاهای متنوع و رنگارنگ نکنید.
توصیه‌هایی برای دوستداران غذاهای سرخ‌ شده‌

توصیه‌هایی برای دوستداران غذاهای سرخ‌ شده‌

ارشناس مواد غذایی، آرایشی و بهداشتی دانشگاه علوم پزشکی شهید صدوقی یزد توصیه کرد: برای سرخ کردن غذا روغن‌های گیاهی را با هم مخلوط نکنید، نگذارید ذرات خارجی وارد روغن شوند، به روغن نمک نزنید و حرارت را ملایم نگه دارید.
مفهوم «سلامت اجتماعی»؛ مهم اما در حاشیه

مفهوم «سلامت اجتماعی»؛ مهم اما در حاشیه

رئیس کرسی سلامت اجتماعی و توسعه یونسکو با اشاره به اینکه شرط اول سلامت اجتماعی دسترسی همگانی به امکانات عمومی و اولیه است، بر اهمیت ادای مسئولیت اجتماعی توسط سازمان‌ها و نهادهای دولتی و غیردولتی تاکید کرد.
تولید 2 واکسن جدید در دستورکار ایران

تولید 2 واکسن جدید در دستورکار ایران

وزیر بهداشت از در دستورکار قرار گرفتن تولید دو واکسن پنوموکوک و روتاویروس خبر داد و گفت:بزودی این واکسن‌ها به پروتکل واکسیناسیون کشور افزوده خواهد شد.
راهکار‌های خانگی برای دفع سنگ کلیه

راهکار‌های خانگی برای دفع سنگ کلیه

سنگ کلیه، شایع‌تر از آن است که فکرش را بکنید. دوازده درصد از جمعیت دنیا، در مرحله‌ای از زندگی خود دچار سنگ کلیه می‌شوند. درد ناتوان کننده‌ای که همراه با این عارضه است دست کمی از کابوس‌های شبانه ندارد.
زخمپوشهای نانویی حامل دارو تولید شد

زخمپوشهای نانویی حامل دارو تولید شد

محققان در یک شرکت دانش بنیان ایرانی موفق به تولید زخمپوشهای نانویی شدند که علاوه بر حامل دارو بودن قابلیت جذب عفونت، خون و مایعات حاصل از زخمهای مختلف را دارند.
ورزشی
پرونده ویژه
ادعای عجیب برای نجات دروازه غار به دست کودکان

ادعای عجیب برای نجات دروازه غار به دست کودکان

اینجا معتادان در کنار خیابان به خود سرنگ می‌زنند و در جلوی چشم زنان و کودکان بر کف خیابان در حالت منزجر کننده ای به سر می‌برند؛ آری اینجا منطقه هرندی یا همان دروازه غار است محله‌ای که سالهاست در آتش اعتیاد و انواع آسیب‌های اجتماعی می‌سوزد.
به فکر جیب خود هستید یا رفاه حال شهروندان/ تاکسی‌های اینترنتی ۲ درصد از کرایه خود را به شهرداری می‌پردازند

به فکر جیب خود هستید یا رفاه حال شهروندان/ تاکسی‌های اینترنتی ۲ درصد از کرایه خود را به شهرداری می‌پردازند

چند سالی است که تاکسی اینترنتی به عنوان یکی از طرح‌ها و امکانات پرمخاطب در کلانشهر‌ها و به ویژه پایتخت کشور اجرایی شده و در این میان نظارت بر تاکسیرانی و هم تنظیم بازار تاکسیرانی و تاکسی‌های اینترنتی بر عهده شورای شهر و شهرداری است اما باید دید با توجه به اختلاف ها و کشمکش ها هدف نظارت است یا پر شدن جیب خود.
بررسی طرح تأمین مسکن اجتماعی برای اقشار کم درآمد در پایتخت

بررسی طرح تأمین مسکن اجتماعی برای اقشار کم درآمد در پایتخت

مدیرعامل سازمان نوسازی شهر تهران در جلسه ای که به منظور بررسی طرح تأمین مسکن اجتماعی در پایتخت برگزار شد، از افزایش نرخ حاشیه نشینی در پایتخت و انتقال ناگزیر برخی از گروه های اجتماعی و اقتصادی شاغل در تهران به سکونتگاه های پیرامون شهر خبر داد.
تمامی امور عمرانی و زیربنایی شهرها و روستاها مرتبط با معاونت عمرانی است

تمامی امور عمرانی و زیربنایی شهرها و روستاها مرتبط با معاونت عمرانی است

نشست رئیس، معاونین و مدیران کل سازمان شهرداری ها و دهیاری های کشور با دکتر رحمانی فضلی وزیر کشور، به مناسبت هفته دولت و به منظور ارائه گزارش عملکرد و برنامه های این سازمان، ظهر امروز شنبه 2 شهریور ماه در محل وزارت کشور برگزار شد.
در بافتهای تاریخی هم حساسیت ها بیشتر است و هم تعدد مدیر مراجع چندگانه افزایش پیدا می‌کند

در بافتهای تاریخی هم حساسیت ها بیشتر است و هم تعدد مدیر مراجع چندگانه افزایش پیدا می‌کند

وقتی صحبت از تهران قدیم و محله هایی که رنگ و بوی آن زمان را در ذهن ها تداعی می کند می شود ،قطعاً یکی از آن محله ها عودلاجان است .محله ای که متاسفانه در حال نابودی است و هیچ طرحی برای رفع این خسران از سوی هیچ ارگانی مصوب نشده است
آرشیو
آخرین اخبار
ورزشی
سلامت
خودرو
استان ها
پربازدید
پربحث
پرطرفداترین اخبار
معرفی‌نرم افزارهای‌کاربردی
فرضیه امکان زندگی در ماه قوی‌تر شد

فرضیه امکان زندگی در ماه قوی‌تر شد

محققان می‌گویند زندگی بر روی کره ماه با توجه به استخراج اکسیژن از سنگ‌پوشه‌های ماه امکان‌پذیر است، هر چند که در حال حاضر هنوز خیلی قابل استفاده نیست.
آرشیو
فیلم
۱
فیلم های دیگر
بین‌الملل
حملات شدید هوایی عربستان به شمال یمن

حملات شدید هوایی عربستان به شمال یمن

«یحیی سریع» سخنگوی نیروهای مسلح یمن سه‌شنبه شب اعلام کرد که جنگنده‌های عربستان در ساعات گذشته بیش از ۴۲ نوبت استان‌های صعده و حجه در شمال این کشور را بمباران کردند.
ابعاد و پیامدهای عملیات بزرگ انصارالله یمن

ابعاد و پیامدهای عملیات بزرگ انصارالله یمن

عملیات «نصر من الله» انصار الله یمن ابعاد استراتژیک قابل توجهی داشته و ضربه محکمی به ارتش عربستان و مزدوران این کشور وارد کرده است و موازنه های استراتژیک و روحیه نیروهای مبارزاتی آنها و ابتکار عمل میدانی را از سعودی ها گرفت.
جنگ یمن کمر آل‌سعود را شکست

جنگ یمن کمر آل‌سعود را شکست

رأی الیوم در گزارشی با اشاره به عملیات «نصر من الله» نیروهای مقاومت یمنی در محور نجران، پیروزی را از آنِ جنبش انصارالله دانست.
آرشیو
جدیدترین اخبار شهرداری تهران
آرشیو